Samen met partijen in de zorg heeft Zorginstituut Nederland onderzocht waar mogelijkheden zijn voor verbeteringen in het zorgtraject voor mensen met een verstandelijke beperking en probleemgedrag. In augustus 2021 heeft het Zorginstituut het ‘Verbetersignalement Mensen met een verstandelijke beperking en probleemgedrag’ uitgebracht. Hierin staan de afspraken over verbeteringen waarmee partijen aan de slag zijn gegaan om de zorg voor mensen met deze aandoening te kunnen verbeteren. Het Zorginstituut heeft de implementatie gevolgd en waar nodig ondersteund. Het verbetertraject is nu geëvalueerd. We hebben met de partijen gekeken naar uitgevoerde verbeteractiviteiten, resultaten en inzichten en verdere verbeterkansen voor betrokken partijen en doen verslag aan de directeur Langdurige Zorg van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS).

Verbetersignalement

In het ‘Verbetersignalement Mensen met een verstandelijke beperking en probleemgedrag’ stelt het Zorginstituut samen met cliëntenvertegenwoordigers, zorgverleners en andere betrokken partijen in de zorg vast dat verbeteringen mogelijk zijn in het zorgtraject voor mensen met een verstandelijke beperking en probleemgedrag. 

Verbetersignalement Mensen met een verstandelijke beperking en probleemgedrag

De cliëntenvertegenwoordigers, zorgverleners en zorgverzekeraars hebben verbeterafspraken gemaakt en zich verbonden aan de uitvoering ervan. Het gaat om 4 onderwerpen voor verbetering:

  • We maken een plan om zorgverleners bij te scholen in beeldvorming en diagnostiek. 
  • Zorginstellingen gaan meer volgens de richtlijn ‘Probleemgedrag’ werken. 
  • We vertalen de richtlijn voor familie en voor mensen met een verstandelijke beperking. 
  • We gaan controleren of de richtlijn wordt gebruikt.

Wat gaan cliënten van de verbeteracties merken?

De verbeterafspraken betekenen voor mensen met een verstandelijke beperking en probleemgedrag: 

  • Altijd zorgvuldig uitgevoerde beeldvorming en diagnostiek. 
  • Iedereen met probleemgedrag krijgt beeldvorming en diagnostiek volgens de richtlijn.
  • Mensen met probleemgedrag en hun familie worden beter betrokken bij het zorgproces.

Resultaten implementatiefase en monitoring

In de implementatiefase organiseerde het Zorginstituut bijeenkomsten met de betrokken partijen. Daar stemden we af hoe partijen de verbeterafspraken zijn gaan uitvoeren en welke acties hiervoor nodig waren. Tijdens de implementatie stuurde het Zorginstituut ook voortgangsrapportages naar de minister van VWS.

Zinnige Zorg - Voortgangsrapportage implementatiefase 2022
Passende zorg verbetertrajecten - Voortgangsrapportage implementatiefase 2023
Passende zorg verbetertrajecten - Voortgangsrapportage implementatiefase 2024   
Passende zorg verbetertrajecten - Voortgangsrapportage implementatiefase 2025

Evaluatie van verbeterafspraken

Het Zorginstituut verwacht dat het toepassen van de verbeterafspraken een positieve invloed heeft op de kwaliteit van zorg voor mensen met een verstandelijke beperking en probleemgedrag. En op de toegankelijkheid en betaalbaarheid van die zorg. De evaluatie vond plaats in samenspraak met de betrokken partijen. We evalueerden of de implementatie is gelukt en welke leerervaringen dat opleverde. Ook hebben we de handvatten voor de toekomst beschreven.

Gids Passende zorg verbetertraject voor mensen met een verstandelijke beperking en probleemgedrag

Van Zinnige Zorg naar Passende zorg verbetertrajecten

De activiteiten in deze verbetertrajecten zijn onderdeel van de inspanningen van het Zorginstituut Nederland om passende zorg te bevorderen. In het programma ‘Zinnige Zorg’ van Zorginstituut Nederland is de laatste jaren al veel voorwerk gedaan. De verbetersignalementen beschrijven concrete verbeterafspraken over effectieve en kwalitatief goede zorg, die op de juiste plek wordt geleverd en samen met de patiënt tot stand komt. Ook voor preventie is aandacht. Omdat het implementeren van verbeterafspraken leidt tot daadwerkelijke veranderingen die bijdragen aan passende zorg, verandert de naam van Zinnige Zorg naar ‘Passende zorg verbetertrajecten’.

Meer informatie of vragen?

Hebt u vragen over dit verbetertraject? Mail uw vraag dan aan Albertine van Diepen via ons contactformulier.

Tijdlijn

Overzicht van belangrijke stappen in de evaluatiefase Mensen met een verstandelijke beperking en probleemgedrag en de daaraan voorafgaande implementatie- en verdiepingsfase.

Betrokken partijen

  • Belangennetwerk Verstandelijk Gehandicapten (Kans Plus)
  • Beroepsvereniging van professionals in sociaal werk (BPSW)
  • Centrum voor Consultatie en Expertise (CCE)
  • Landelijke Federatie door en voor mensen met een verstandelijke beperking (LFB)
  • Landelijk Steunpunt Medezeggenschap (LSR)
  • Nederlands Instituut van Psychologen (NIP)
  • Nederlandse Vereniging van Artsen voor Verstandelijk Gehandicapten (NVAVG)
  • Nederlandse Vereniging van Pedagogen en Onderwijskundigen (NVO)
  • Netwerk voor mensen met een beperking of chronische ziekte (Ieder(in))
  • Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland (VGN)
  • Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland (V&VN)
  • Zorgverzekeraars Nederland (ZN)