Verzekerde zorg - Wijkverpleging (18 jaar en ouder)

Wijkverpleging is zorg voor mensen in hun eigen omgeving. Wijkverpleging zorgt ervoor dat u zo lang mogelijk thuis kunt wonen. Op deze pagina staat wat verzekerde zorg is bij wijkverpleging. 

Wijkverpleging is zorg in de eigen omgeving, zodat mensen zo lang mogelijk thuis kunnen wonen

Hebt u problemen of klachten door uw leeftijd? Of omdat u ziek bent of een lichamelijke beperking hebt? Dan kunt u in aanmerking komen voor wijkverpleging. Als u wijkverpleging krijgt, wordt u in uw eigen omgeving geholpen met het dagelijks leven. Zo hoeft u voor deze zorg niet naar een ziekenhuis of instelling. De eigen omgeving kan thuis zijn, maar ook op het werk of bij de dagbesteding. 

Wilt u dat uw zieke kind in de eigen omgeving zorg krijgt? 

Ga voor meer informatie naar de pagina ‘Kindzorg (0-18 jaar)’.

Geen verwijzing nodig

Denkt u dat u wijkverpleging nodig hebt? Dan kunt u zelf contact opnemen met een zorgaanbieder. U hebt geen verwijzing van de huisarts of medisch specialist nodig. Soms hebt u wel toestemming van de zorgverzekeraar nodig. Bijvoorbeeld als de zorgverzekeraar geen overeenkomst heeft met de zorgaanbieder die u hebt gekozen. Of wanneer de zorg wordt ingekocht met een persoonsgebonden budget (pgb). Vraag ernaar bij uw zorgverzekeraar. 

De zorg zoals verpleegkundigen die plegen te bieden  

Officieel houdt wijkverpleging in: ‘de zorg zoals verpleegkundigen die plegen te bieden’. De zorg wordt geboden in de eigen omgeving. Wat hier precies onder valt, is beschreven door de beroepsvereniging Verpleegkundigen & Verzorgenden Nederland (V&VN). 

Meer informatie over wat er volgens deze beroepsvereniging onder de zorg valt, staat op de website van V&VN.

De wijkverpleging die u nodig hebt wordt geleverd door het team wijkverpleging. Dit team kan bestaan uit verschillende zorgverleners zoals (wijk)verpleegkundigen, verzorgenden, helpenden, verpleegkundig specialisten en specialistisch verpleegkundigen. Onder wijkverpleging valt onder andere:

Wijkverpleging wordt meestal vergoed

Wijkverpleging wordt meestal vergoed uit het basispakket van de zorgverzekering. Dit basispakket is hetzelfde voor iedereen die in Nederland woont of werkt. Maar wie de zorg levert en waar de zorg geleverd wordt kan elke zorgverzekeraar zelf bepalen. Controleer altijd de voorwaarden van de polis van uw zorgverzekeraar. 

Zorg in natura of pgb

Bij wijkverpleging kunt u zelf de manier kiezen waarop u de zorg ontvangt. Dat kan via zorg in natura of via een persoonsgebonden budget (pgb). Bij zorg in natura krijgt u zorg van een zorgaanbieder waarmee uw zorgverzekeraar wel of geen overeenkomst heeft. Als uw zorgverzekeraar een overeenkomst heeft met de zorgaanbieder betaalt deze de zorgaanbieder rechtstreeks. Bij een pgb krijgt u een bedrag waarmee u zelf zorg inkoopt bij een zelfgekozen (formele of informele) zorgverlener. U sluit dan zelf een overeenkomst met deze zorgverlener. 

Vergoeding vanuit Zvw, Wmo of Wlz

Soms wordt de zorg niet vergoed uit de Zorgverzekeringswet (Zvw), maar uit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) of de Wet langdurige zorg (Wlz). Of u in aanmerking komt voor Zvw of Wmo, hangt af of de zorg in een geneeskundige context plaatsvindt. 

Geneeskundige context

Geneeskundige context heeft te maken met de behoefte die u hebt aan geneeskundige zorg of een hoog risico dat u deze behoefte krijgt. Of u behoefte hebt aan deze geneeskundige zorg (of een hoog risico daarop) beoordeelt de verpleegkundige. Ze kijkt naar 2 situaties: 

  • U hebt zorg nodig. De wijkverpleging zorgt ervoor dat uw gezondheid verbetert, hetzelfde blijft of minder snel achteruit gaat.
  • Het risico dat u zorg nodig hebt, is groot. De wijkverpleegkundige voorkomt deze zorg. Dit heet preventieve zorg. 

De zorg met een geneeskundige context valt onder de Zvw. 

Meer informatie over de geneeskundige context staat op de pagina ‘Handvatten begrip geneeskundige context’.

Geen geneeskundige context? Wmo 

Hebt u ondersteuning nodig bij het wassen en aankleden? Maar hangt deze zorg niet samen met een behoefte aan geneeskundige zorg of een hoog risico hierop? Dan kunt u bij de gemeente een aanvraag doen voor deze zorg. Deze zorg valt onder de Wmo. Misschien moet u hiervoor een eigen bijdrage betalen. 

Wlz

Verpleging en verzorging kan ook onder de Wlz vallen. Dit is als u 24 uur per dag zorg in de buurt nodig hebt of constant in de gaten moet worden gehouden. Bijvoorbeeld omdat u fysieke problemen hebt of mentale problemen waardoor u niet meer de controle hebt over uw leven. De wijkverpleging kan vaak een inschatting maken of u in aanmerking komt voor zorg uit de Wlz. 

Als u volgens de wijkverpleegkundige in aanmerking kan komen voor de Wlz, dan zal zij u en uw familie adviseren om Wlz zorg aan te vragen bij het Centrum indicatiestelling zorg (CIZ). Het CIZ beoordeelt en besluit of u (inderdaad) voldoet aan de toegangscriteria van de Wlz. 

Ga voor meer informatie over de toegangscriteria voor de Wlz naar de pagina 'Toegang tot Wlz-zorg'.

Als u geen aanvraag doet zal de wijkverpleegkundige contact opnemen met de zorgverzekeraar. De zorgverzekeraar toetst of er andere mogelijkheden zijn voor uw zorgvraag dan de Zvw, zoals de Wlz. 

De zorgverzekeraar zal: 

  • op basis van de inschatting van de wijkverpleegkundige onderbouwen waarom Wlz aan de orde is 
  • u de tijd geven om een indicatie bij het CIZ aan te vragen.

Ga voor meer informatie over de indicatiestelling naar de site van het Centrum indicatiestelling zorg.

Niet meteen recht op Wlz-zorg

Als u een indicatie aanvraagt voor Wlz-zorg, hebt u niet meteen recht op deze zorg. Eerst moet het CIZ een positief besluit nemen. Totdat dit besluit er is, wordt de zorg vergoed door de Zvw of de Wmo. 

Als het CIZ besluit dat u valt onder de Wlz-zorg, duurt het maximaal 5 dagen voordat dit geregeld is. Dit betekent dat de zorg vanuit de Zvw of Wmo nog maximaal 5 dagen door gaat.  

Als het CIZ besluit dat u géén recht hebt op Wlz-zorg, dan moeten de zorgverzekeraar en de gemeente de zorg en ondersteuning blijven regelen en vergoeden. 

Wijkverpleging aanvragen

Wijkverpleging wordt uitgevoerd door het team wijkverpleging. De wijkverpleegkundige bekijkt samen met u welke zorg nodig is en wie deze zorg moet leveren. Dit noemen we indicatiestelling. De wijkverpleegkundige gebruikt bij de indicatiestelling de normen en uitgangspunten van de beroepsgroep. 

In totaal zijn er 6 normen waaraan het indiceren en organiseren van verpleegkundige zorg moet voldoen. Een van de normen is dat de wijkverpleegkundige kijkt naar:

  • wat u zelf nog kunt doen
  • wat uw omgeving kan bijdragen 
  • wat hulpmiddelen of digitale zorg kunnen bijdragen 
  • waar een verpleegkundige of andere zorgverlener bij nodig is. 

De inzet van deze zorg is er op gericht dat u zichzelf op den duur weer kunt redden als dat mogelijk is. Als u zich weer kunt redden, houdt deze zorg op.

De wijkverpleegkundige kijkt altijd met welke zorg u op dat moment het beste bent geholpen. Deze zorg wordt getrapt aangeboden, ofwel volgens de stepped care-benadering: zo licht als mogelijk en zo intensief als nodig. 

‘Digitale zorg, tenzij’

Als u behoefte hebt aan zorg, kijkt een wijkverpleegkundige eerst naar of u geholpen kunt worden met digitale zorg. Denk daarbij aan: 

  • Technologische hulpmiddelen die wijkverpleegkundige ondersteunen bij de zorg. Denk bijvoorbeeld aan beeldbellen.
  • Sensorische alarmeringsmiddelen. Deze hulpmiddelen zorgen dat de wijkverpleegkundige automatisch een seintje krijgt als er een noodsituatie is. 

Als deze hulpmiddelen u voldoende kunnen helpen, dan hoeft de verpleegkundige niet langs te komen om deze zorg te leveren. Voldoet de digitale zorg niet helemaal, dan kan de (wijk)verpleegkundige deze digitale zorg combineren met persoonlijke zorg in uw omgeving. 

Voor wijkverpleging betaalt u geen eigen bijdrage

U betaalt geen eigen bijdrage voor wijkverpleging.

Ga voor meer uitleg naar de pagina 'Eigen bijdrage'.

Voor wijkverpleging betaalt u geen verplicht eigen risico

De kosten voor wijkverpleging vallen niet onder het verplicht eigen risico. 

Ga voor meer uitleg naar de pagina 'Eigen risico'.

Wilt u meer informatie of hebt u vragen? 

Meer weten? Op verschillende websites staat meer informatie over dit onderwerp.

Wet- en regelgeving

Meer informatie staat in het volgende artikel:

Over Zorginstituut Nederland

Iedereen die in Nederland woont of werkt, is verplicht om een zorgverzekering te hebben. Zorginstituut Nederland is een overheidsorganisatie. Onze belangrijkste taak is zorgen dat het basispakket van de zorgverzekering alleen behandelingen vergoedt, waarvan vaststaat dat deze écht werken en passen bij wat de patiënt nodig heeft. Wij leggen uit welke zorg deel uitmaakt van het basispakket van de zorgverzekering. En we adviseren de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) over welke zorg wel of niet thuishoort in het basispakket. De minister neemt na een advies het uiteindelijke besluit of zorg wel of niet in het basispakket komt. 

Vraag aan uw zorgverzekeraar wat u vergoed krijgt

In de polis van uw zorgverzekering staat wat uw verzekering precies vergoedt en onder welke voorwaarden. De basis hiervoor is de wet- en regelgeving. Wilt u precies weten welke zorg u in uw situatie vergoed krijgt? Neem dan contact op met uw zorgverzekeraar. Het is in eerste instantie namelijk aan de zorgverzekeraar om te beslissen:

  • of de zorg die u vergoed wilt krijgen onder de zorgpolis valt
  • of aan de eventuele overige voorwaarden van de zorgpolis is voldaan. 

Ga voor meer uitleg naar de pagina 'Zvw-algemeen: hoe werkt de Zorgverzekeringswet?'.