Zorginstituut Nederland heeft de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) geadviseerd om idecabtagene vicleucel (Abecma®) niet te vergoeden uit het basispakket van de zorgverzekering. Dit medicijn kan worden gebruikt voor bepaalde patiënten met multipel myeloom. De aanleiding voor dit advies was de plaatsing van het middel in de ‘sluis voor dure geneesmiddelen’. Het is niet aangetoond dat het medicijn meerwaarde heeft voor patiënten.
Stand van zaken: advies gestuurd naar de minister
Het Zorginstituut heeft dit advies naar de minister van VWS gestuurd. De minister neemt de uiteindelijke beslissing om het medicijn wel of niet te vergoeden uit het basispakket van de zorgverzekering.
Idecabtagene vicleucel is bedoeld voor bepaalde mensen met multipel myeloom
Idecabtagene vicleucel (ide-cel) is de werkzame stof. De merknaam is Abecma®. Het medicijn is een CAR-T-behandeling. Een CAR-T-behandeling verschilt van gebruikelijk behandelingen voor multipel myeloom. Tijdens een CAR-T-behandeling worden lichaamseigen immuuncellen van een patiënt zo geprogrammeerd, dat deze zich keren tegen de tumorcellen. Het medicijn is een eenmalige gentherapie.
Het medicijn kan worden gebruikt bij mensen met multipel myeloom. Multipel myeloom, ook wel de ziekte van Kahler genoemd, is een kanker van plasmacellen. Plasmacellen zijn 1 van de soorten afweercellen van het menselijk lichaam. Myeloomcellen is een ander woord voor kwaadaardige plasmacellen. Er vindt bij multipel myeloom ongecontroleerde celdeling plaats van kwaadaardige plasmacellen, op meerdere plekken in het beenmerg. De behandeling is specifiek voor volwassen patiënten met:
- gerecidiveerd en refractair multipel myeloom;
- die ten minste 2 eerdere behandelingen hebben gekregen, waaronder een immunomodulerend middel, een proteasoomremmer en een monoklonaal anti-CD38-antilichaam; en
- die tijdens de laatste behandeling ziekteprogressie hebben vertoond.
Recidief betekent dat de kanker is teruggekomen, na eerst gedeeltelijk of geheel te zijn verdwenen. Refractair betekent dat de tumor niet op een eerdere behandeling heeft gereageerd.
Advies Zorginstituut over vergoeding van ide-cel
Het Zorginstituut adviseert de minister van VWS om idecabtagene vicleucel (Abecma®) niet te vergoeden uit het basispakket van de zorgverzekering. Het Zorginstituut heeft vastgesteld dat ide-cel bij de genoemde indicatie niet voldoet aan het wettelijke criterium de ‘stand van de wetenschap en praktijk’. Dit betekent dat het niet is aangetoond dat het medicijn meerwaarde heeft voor patiënten.
Meer informatie of vragen?
Hebt u vragen over dit advies? Mail uw vraag dan naar het Zorginstituut via warcg@zinl.nl. Hebt u vragen over de vergoeding van een medicijn, het eigen risico of wilt u weten of u een eigen bijdrage moet betalen? Kijk daarvoor op onze informatiepagina over eigen risico en eigen bijdrage. Of vraag het uw zorgverzekeraar.
Hoe is het advies ontstaan?
De Wetenschappelijke Adviesraad (WAR) adviseert het Zorginstituut het Zorginstituut bij het uitbrengen van een pakketadvies. De uiteindelijke beslissing over wel of geen vergoeding uit het basispakket ligt bij de minister.
Bekijk het filmpje voor meer uitleg over hoe wij de beoordeling van geneesmiddelen aanpakken.

[Zorginstituut Nederland]
Iedereen in Nederland betaalt mee aan de gezondheidszorg. Zorginstituut Nederland waakt erover dat die zorg goed én betaalbaar blijft.
Komt er bijvoorbeeld een nieuw medicijn op de markt, dan beoordelen wij of het vergoed moet worden uit het basispakket. We geven daarover advies aan de minister voor Medische Zorg.
Die beoordeling gaat zo:
Als een medicijn is goedgekeurd kan de fabrikant een aanvraag bij ons doen voor toelating tot het basispakket. Zodra we alle informatie en wetenschappelijke onderzoeken hebben ontvangen, gaan we aan de slag.
We beantwoorden vragen als:
- Hoe ernstig is de ziekte?
- Hoe goed werkt het medicijn?
- Bij welke groep patiënten?
- En, wat kost het ten opzichte van wat het oplevert voor de patiënt?
Als er al een medicijn voor de ziekte is, dan vergelijken we ze met elkaar.
Soms blijkt tijdens de beoordeling dat er onzekerheid is over hoe lang de ziekte wegblijft. Of dat het niet bij alle patiënten lijkt te werken. We adviseren dan over wie het medicijn moet krijgen.
Soms is het medicijn heel duur. Vergoeding hiervan kan dan ten koste gaan van zorg voor andere patiënten. We adviseren dan om over de prijs te onderhandelen.
Bij de beoordeling betrekken we patiëntenorganisaties, dokters en zorgverzekeraars. En we krijgen advies van twee onafhankelijke commissies:
de Wetenschappelijke Adviesraad en de Adviescommissie Pakket.
We wegen alle feiten en onzekerheden tegen elkaar af in ons advies. De minister besluit uiteindelijk of het medicijn vergoed wordt uit het basispakket.
Zo besteden we het geld voor de zorg, waar iedereen aan meebetaalt, aan goede medicijnen die het geld waard zijn.
[Van goede zorg verzekerd]
[Niet meer dan nodig, niet minder dan noodzakelijk]
[www.zorginstituutnederland.nl]
Uitleg over sluis voor dure geneesmiddelen
De minister heeft ide-cel voor deze indicatie in de 'sluis voor dure geneesmiddelen' geplaatst. Een medicijn in deze sluis komt pas voor vergoeding uit het basispakket in aanmerking als:
- er een positief pakketadvies van het Zorginstituut is;
- er afspraken en waarborgen zijn voor gepast gebruik;
- er succesvol met de fabrikant over prijsverlaging is onderhandeld.
Kijk voor meer uitleg op de pagina ‘Sluis voor dure geneesmiddelen’.