Coördinatie European network for Health Technology Assessments (EUnetHTA)

Zorginstituut Nederland is van 2016 tot 2020 algemeen coördinator van EUnetHTA. EUnetHTA is een samenwerkingsverband van het Zorginstituut en vergelijkbare organisaties in de 27 andere landen van de Europese Unie (EU). In 2020 moet er een structureel Europees netwerk zijn van zogenaamde Health Technology Assessment (HTA)-organisaties. Dit netwerk gaat zoveel mogelijk gezamenlijk geneesmiddelen, medisch-specialistische zorg en andere vormen van zorg beoordelen.

HTA-beoordelingen in Europa

De gezondheidszorg is in elk EU-land anders geregeld. Toch is er één overeenkomst: in elk EU-land beoordelen organisaties zoals het Zorginstituut allerlei vormen van zorg, bijvoorbeeld nieuwe geneesmiddelen en nieuwe technische hulpmiddelen. Deze organisaties gaan dan na of de zorg werkt (effectief is). In sommige gevallen beoordelen ze ook of de zorg een goede kosten-batenverhouding heeft (kosteneffectief is).

Zo'n beoordeling heet een Health Technology Assessment (HTA). Op basis van deze HTA's kunnen overheden of verzekeraars beslissen of (nieuwe) zorg wel of niet vergoed moet worden.

Joint Actions: Europese samenwerking op HTA-gebied

De methode die in de verschillende EU-landen wordt gebruikt om bij HTA-beoordelingen de effectiviteit te bepalen, is redelijk vergelijkbaar. Daardoor ontstond bij de EU-landen en de Europese Commissie (EC) het idee om de HTA-beoordelingen beter op elkaar af te stemmen door meer te gaan samenwerken. Een beoordeling zou dan doeltreffender en sneller kunnen verlopen dan wanneer elk land afzonderlijk deze zorg beoordeelt. Daardoor kan een nieuwe vorm van zorg met een duidelijke toegevoegde waarde en een gunstige verhouding tussen kosten en baten eerder beschikbaar komen voor de patiënten.

Na een startsubsidie in 2006 heeft de EC voor 3 opeenvolgende zogenoemde Joint Action-projecten structureel geld beschikbaar gesteld.

Joint Action 1: model voor HTA-rapport ontwikkeld

Tijdens Joint Action 1 (2010-2012) is een uitgebreid overzicht gemaakt van de verschillen en overeenkomsten in het gebruik van HTA in de verschillende  EU-landen. Daarnaast is een model voor het maken van gemeenschappelijke HTA-rapporten verder ontwikkeld. Een gemeenschappelijk HTA-rapport wordt in het Engels geschreven zodat het gemakkelijk gebruikt kan worden door andere EU-lidstaten.

Joint Action 2: vijftien gemeenschappelijke beoordelingen

Tijdens Joint Action 2 (2012-2015) zijn er 15 gemeenschappelijke HTA-beoordelingen uitgevoerd. Bij 12 van deze beoordelingen hebben twee landen een rapport geschreven en hebben minstens 5 andere landen een 'review' (beoordeling) van dat rapport gedaan. Daarnaast is een aantal andere activiteiten gestart, onder meer het wetenschappelijk advies. Dit advies houdt in dat HTA-organisaties van verschillende EU-landen samen aan fabrikanten van nieuwe vormen van zorg (bijvoorbeeld geneesmiddelen) aangeven hoe die hun eigen onderzoek naar die zorg het beste kunnen opzetten. Hierdoor zijn er na dat onderzoek goede gegevens beschikbaar om te kunnen beoordelen of de nieuwe zorg vergoed moet worden.

Joint Action 3: 'productie draaien' onder coördinatie van het Zorginstituut

Het Zorginstituut coördineert Joint Action 3 (2016-2020). Hierin moeten de deelnemende landen echt 'productie gaan draaien'. Dat moet uiteindelijk jaarlijks minstens 20 gemeenschappelijke HTA-rapportages opleveren, die de basis vormen voor gebruik in de nationale praktijk in alle EU-landen. Ook moet tijdens deze Joint Action een vaste organisatie worden opgezet, zodat de HTA-samenwerking ook na de beëindiging van de Joint Action-financiering kan worden voortgezet. Op dit moment bekijkt de EC in overleg met de EU-landen welke mogelijkheden er zijn om de samenwerking na 2020 te blijven ondersteunen.