Weblog

Zorg(en) na COVID-19

Begin dit jaar – dus voordat COVID-19 ons land bereikte - kopten de kranten dat in 2020 de zorguitgaven ‘de magische grens van € 100 miljard’ zouden passeren. De oplopende kosten nopen ons om keuzes te maken over welke zorg vergoed moet worden. Het Zorginstituut speelt hierin een belangrijke rol. Via onze pakketadviezen en door het doorlichten van het pakket op zorg die bewezen werkzaam, doeltreffend en doelmatig is. Zinnige zorg dus.

Moreel ethische beslissingen

Ons expliciet beheer beperkt zich echter tot de extramurale en de dure intramurale geneesmiddelen. De overige 92% stroomt ‘open’ in onder het beheer van verzekeraars, op voordracht van patiënten en zorgaanbieders; het impliciet pakketbeheer.
De vraag is of dit proces van zelfordening in het veld toekomstbestendig is. Een vraag die door de COVID-19-crisis alleen maar urgenter is geworden, want bij elke nieuwe ‘coronapiek’ komt niet alleen de betaalbaarheid, maar ook de capaciteit - ofwel de toegankelijkheid - van de zorg verder onder druk te staan. Het bieden van uitsluitend zinnige zorg zou dat capaciteitsprobleem deels kunnen oplossen. Maar dat kan weer tenietgedaan worden door de ‘ruimhartige’ instroom in het verzekerde pakket, die per definitie leidt tot verdringing van andere zorg. Ik vind dat een onwenselijke situatie. Bovendien duwt de overheid daarmee moreel ethische beslissingen terug naar het veld en neemt zo niet zelf verantwoordelijkheid tegenover haar burgers.

Spanning tussen publieke waarden

Omwille van de kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid van de zorg moet de overheid - zeker nu - haar rol pakken. De samenhang tussen die 3 publieke waarden is namelijk onder spanning komen te staan: de betaalbaarheid en toegankelijkheid zijn door de extra COVID-zorg zodanig onder druk komen te staan dat er vragen zullen worden gesteld over de noodzakelijke kwaliteit van zorg: hoe zwaar wegen kwaliteitseisen in tijden van financiële crisis en beperkte zorgcapaciteit? Kunnen we wel vasthouden aan die eisen? Deze toenemende spanning tussen de 3 publieke waarden vereist een zorgvuldige afweging.

Zorg van goede kwaliteit, toegankelijk en tegen een redelijke prijs

Laat dat nu bij uitstek de taak van het Zorginstituut zijn: wij hebben de unieke verantwoordelijkheid die weging tussen de waarden kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid te maken. Waar veel partijen het belang van deze waarden als individuele opgaven ervaren, wegen wij ze in samenhang. Door nog sterker in te zetten op de doorlichting van het pakket, bijvoorbeeld met ons programma ‘Zinnige Zorg’, dragen wij ertoe bij dat de 17 miljoen burgers in dit land – ook bij nieuwe COVID-19-uitbraken - kunnen rekenen op zorg van goede kwaliteit, toegankelijk en tegen een redelijke prijs.

Sjaak Wijma is voorzitter van de Raad van Bestuur van Zorginstituut Nederland

Reactie toevoegen

U kunt hier een reactie plaatsen. Ongepaste reacties worden niet geplaatst. Uw reactie mag maximaal 2000 karakters tellen.

* verplichte velden

Uw reactie mag maximaal 2000 karakters lang zijn.

Reacties

Er zijn nu geen reacties gepubliceerd.